Eurostar kiest voor een uniform 'voor alle genders'

Het voorbeeld: één uniform voor iedereen

Op 30 september 2025 presenteerde Eurostar op station Paris-Nord zijn eerste nieuwe uniform in meer dan tien jaar, met een modeshow aan boord van een van zijn treinen. Sinds 1 oktober 2025 dragen ongeveer 2.600 medewerkers in de treinen en op de stations, op alle routes, hetzelfde uniform (bron). De collectie van 54 onderdelen is ontworpen door de Franse ontwerpster Emmanuelle Plescoff en is volgens Eurostar uitwisselbaar en gemaakt voor alle genders, lichaamstypes en persoonlijke stijlen (bron). Medewerkers kiezen ongeacht hun gender uit broeken, rokken, jurken en tunieken; er hoort ook een kiltachtig onderdeel bij (bron).

Waarom een kledingrek nieuws werd

Op het eerste gezicht: wat maakt het uit? Als een steward een rok wil en een stewardess een broek, moet dat vooral kunnen. Maar de nieuwswaarde zat in de framing. Eurostar presenteerde de collectie als gemaakt voor alle genders, en media brachten het nieuws als een genderneutraal uniform. Een Brusselse stationsmanager die aan het ontwerp meewerkte, vertelde dat de topvrouw van Eurostar wilde dat het uniform elegant, chic, iconisch en inclusief zou zijn (bron). Daarmee werd een uniformwissel ook een uitspraak over gender.

Het patroon: bedrijven als boodschapper

Eurostar staat niet alleen. Virgin Atlantic liet in september 2022 cabinepersoneel, piloten en grondpersoneel het uniform van hun keuze dragen, volgens de maatschappij ongeacht hun gender, genderidentiteit of genderexpressie (vertaald), en introduceerde tegelijk voornaamwoordbadges voor passagiers (bron). De NS spreekt reizigers sinds 10 december 2017 in omroepberichten aan met 'beste reizigers' in plaats van 'dames en heren'; conducteurs, machinisten en omroepers kregen de instructie de neutrale vorm te gebruiken (bron). In deze voorbeelden keert hetzelfde terug:

• De wijziging wordt zichtbaar gemaakt: bij Eurostar met een modeshow aan boord van een trein.
• De taal verschuift van man en vrouw naar gender: niet 'voor mannen en vrouwen', maar 'voor alle genders' of 'ongeacht genderidentiteit'.

Zo worden commerciële bedrijven dragers van een ideeënstelsel waarin sekse plaatsmaakt voor genderidentiteit, te beginnen bij taal, kleding en symbolen.

Wat eraan klopt en wat niet

Laten we precies zijn. Dat kledingvoorschriften flexibeler worden, is prima. Bij Virgin Atlantic mocht vrouwelijk cabinepersoneel in 2019 al een broek dragen in plaats van een rok, en hoefde het geen make-up en hoge hakken meer te dragen (bron). Dat was een terechte stap. Maar de sprong van 'flexibele regels' naar 'kleding voor alle genders' is een categoriefout: een uniform moet passen bij een lichaam, niet bij een identiteit. Eurostar zegt zelf dat de collectie gemaakt is voor alle lichaamstypes; daar was het woord gender niet voor nodig.

De echte vraag: wie vroeg hierom?

Bij Eurostar is daar een antwoord op. Aan het uniform werkten 80 medewerkers mee in een traject van tweeënhalf jaar, met draagproeven die comfort, elegantie en functionaliteit moesten verbeteren (bron). De Brusselse stationsmanager draagt zelf liever de klassiekere onderdelen, maar noemt de keuzevrijheid een verbetering voor het personeel (bron). Het personeel vroeg dus om comfortabele en functionele kleding. Of het daarvoor nodig was het uniform als genderneutraal te presenteren, is een andere vraag. Die keuze zegt vooral iets over hoe het bedrijf gezien wil worden.

Conclusie

Een praktisch, comfortabel uniform waaruit iedereen kan kiezen, is geen probleem. Een uniform dat wordt gepresenteerd als 'voor alle genders' draagt intussen een claim uit die allerminst vaststaat: dat gender en niet geslacht de maatstaf is. Als een vervoersbedrijf die claim als vanzelfsprekendheid verspreidt, met de eigen werknemers als wandelende reclamezuil, is dat geen mode, maar propaganda in bedrijfskleding.